DRUGI OKRES PRÓB REFORMATORSKICH ZA RZĄDÓW MAHMUDA II. ZNIESIENIE INSTYTUCJI JANCZARÓW
Lodz dermatologReformy Selima HI i podjęte przez Mustafę Bayraktara próby zakończyły się niepowodzeniem. Nie znaczy to jednak, żeby dzieło modernizacji Turcji zostało zarzucone. Wypływało ono nie tylko z ambicji sułtanów szukających dróg do usprawnienia skarbowości, stworzenia silnej, scentralizowanej administracji i podniesienia wartości bojowej armii, ale i z głębokich przeobrażeń, którym ulegała stopniowo turecka gospodarka. Rosły większe miasta. Według przypuszczalnych obliczeń w r. 1816 Stambuł miał już 400 000 ludności, tyleż miał Kair, Izmir 120000, Adrianopol i Tokat po 100000. Rozwijały się stopniowo poszczególne gałęzie przemysłu (włókiennictwo, wyroby ze skóry, ceramika). Potrzeby armii przyczyniały się do wzrostu niektórych gałęzi przemysłu, do uruchamiania nowych, na przykład zbrojeniowych. Następował proces podziału pracy, rosły manufaktury, powstawały nawet fabryki- W związku z tym kruszyła się stara struktura rzemiosła tureckiego, zaczęły rozpadać się cechy, zależne ostatnio coraz bardziej od kupców-lichwiarzy, obsadzających swymi zaufanymi stanowiska w cechach. Wszystko to wiodło nieuchronnie do powstawania zaczątku stosunków kapitalistycznych. Ale w rozwoju tym występowały pewne objawy niekorzystne. Wzrost burżuazji pociągał za sobą i wzrost znaczenia elementów nietureckich, Greków, Bułgarów, Ormian; interes tej burżuazji nie zawsze był zbieżny z interesem rosnącej burżuazji rdzennie tureckiej. Podniesienie się stanu ekonomicznego nie stało w parze ze wzrostem inwestycji zagranicznych. Kapitał zachodnioeuropejski nie dokonywał ich na terenie Turcji, traktując ten kraj jako źródło tanich surowców rolnych, importując tu równocześnie tanie fabryczne tkaniny, które skutecznie wypierały z rynków wyroby miejscowe, wytwory znacznie droższego rękodzieła domowego. Projekty domów
